14 List

Światowy Dzień Cukrzycy - co wato wiedzieć na temat żywienia w cukrzycy?

Dziś obchodzimy Światowy Dzień Cukrzycy, według danych Komitetu Zdrowia Publicznego PAN w Polsce na cukrzycę choruję ponad 2,7 mln osób. Cukrzyca a w szczególności jej powikłania stanowią poważny problem dla medycyny, dlatego tak istotna jest jej prawidłowa kontrola. Oprócz farmakoterapii jednym z bardzo ważny elementów leczenia, a może i najważniejszych, jest odpowiedni sposób żywienia, o którym wielu pacjentów zapomina lub z wygody nie chce o tym pamiętać. Postaram się w takim razie krótko przedstawić podstawowe zalecenia żywieniowe w cukrzycy, a także kilka istotnych informacji na temat tej choroby.

Niestety nie istnieje jeden model żywieniowy dla wszystkich cukrzyków. Sposób żywienia musi być dostosowany do typu cukrzycy, metody leczenia, wieku czy już istniejących powikłań, dlatego każdy pacjent powinien mieć indywidualne wskazówki żywieniowe. Nieznaczny to jednak że nie ma wspólnych zasad żywieniowych, które oczywiście przedstawię.

Odpowiednia kaloryczność umożliwia przede wszystkim utrzymanie prawidłowej masy ciała, bardzo często osobą z cukrzycą typu II towarzyszy nadwaga lub otyłość, która bezpośrednio wpływa na wrażliwość organizmu na insulinę, a tym samym na jej wyrównanie. Zmniejszenie masy ciała w przypadku cukrzycy typu II umożliwia poprawę stężenia glukozy, a czasami nawet możliwość obniżenia dawek leków. Niestety większość osób chcą zredukować masę ciała stosuje diety głodówkowe, które najczęściej dają odwrotny efekt, całodzienna kaloryczność nie może być zbyt niska, każdy ma inne zapotrzebowanie dlatego warto skonsultować to z dietetykiem.

Regularność posiłkówobowiązuje wszystkich. Posiłki jedzone codziennie o tych samych porach i w regularnych odstępach umożliwiają łatwiejsze utrzymanie masy ciała  i lepszą stabilizację stężenia glukozy we krwi. Pięć posiłków co trzy godzinydaje najlepsze efekty zarówno dla redukcji tkanki tłuszczowej jak i "wyrównania" cukrzycy.

Wykluczamy lub ograniczamy produkty o wysokim IG (indeksie glikemicznym).Wskaźnik IG mówi nam o tym jak szybko wzrośnie cukier po spożyciu danego produktu. Bardzo często słyszę że po dwóch godzinach cukier jest dobry, ale co z tego gdy w przeciągu tych dwóch godzin, przez jedną przekracza dopuszczalną normę, a jak się okazuje największe spustoszenie w organizmie powodują właśnie takie gwałtowne skoki.

Żywienie musi być urozmaicone, bardzo często pacjenci skupiają się jedynie na "cukrze", zapominając o tym że organizm niedożywieniowy choruje. Chodź normy dla diabetyków są takie same jak dla osób zdrowych to wiele badań wskazuje że w cukrzycy zachodzi wiele procesów które mogą wymagać zwiększonego zapotrzebowania na niektóre składniki odżywcze. Niestety z analiz jakie przeprowadzałem w większości przypadków dieta takich osób była niedoborowa pod względem standardowych norm, a co dopiero mówić o zwiększonym zapotrzebowaniu.

Odpowiednia ilość wodychroni nerki, które niestety są dość mocno narażone w cukrzycy na uszkodzenia. Odpowiednie nawodnienie organizmu jest niezbędne to prawidłowej pracy organizmu. Woda bierze udział we wszystkich procesach jakie zachodzą w organizmie. Należy dziennie wypić przynajmniej 1,5 litra czystej niegazowanej wody, nie wliczamy tutaj żadnych innych płynów.

 

Obecnie podział cukrzycy jest o wiele bardziej skomplikowany niż kiedyś, dla osób zainteresowanych odsyłam do lektury, na nasze potrzeby pozostaniemy przy starym podziale na typ I (insulinozależny) i typ II (nie insulinozależny).

Cukrzyca typu I powstaje zazwyczaj w wyniku autoagresji układu odpornościowego, w skutek czego dochodzi do uszkodzenia wysepek beta odpowiedzialnych za wydzielanie insuliny. Osoby chore na typ I muszą do końca życia wstrzykiwać insulinę. Osoby z tym typem cukrzycy dodatkowo powinny wiedzieć:

- czym są wymienniki węglowodanowe (WW), 1 WW jest to 10g węglowodanów przyswajalnych, obliczanie zawartości "cukrów" w posiłku jest niezbędna w celu podania odpowiedniej ilości insuliny.

- osoby które są leczone pompa insulinową powinny dodatkowo liczyć wymienniki białkowo-tłuszczowe (WBT), 1 WBT jest to 100kcal pochodzących z białek i tłuszczów w danym posiłku.

Cukrzyca typu II powstaje zazwyczaj w wyniku zbyt małej ilości insuliny wytwarzanej przez trzustkę, lub z byt dużego zapotrzebowania w stosunku do możliwości produkcyjnych, co w konsekwencji prowadzi do podwyższenia stężenia glukozy we krwi. Żywienie powinno być dostosowane do aktualnego leczenia, niemniej leki zazwyczaj mają stała dawkę dlatego też ilość węglowodanów powinna być codziennie taka sama, co znacząco ułatwi dostosowanie leków i ustabilizowanie glukozy.

 

Kiedy warto przebadać się w kierunku cukrzycy?

- wzmożone pragnienie, jest jednym z typowych objawów hiperglikemii (stężenie glukozy powyżej normy),

- wraz ze zwiększonym pragnieniem pojawia się wielomocz,

- hiperglikemia może powodować osłabienie i wzmożoną senność

- podwyższone stężenie glukozy przyczynia się również do powstania zmian ropnych na skórze

- spadek masy ciała lub problemy z redukcją masy ciała też mogą mieć związek z zaburzeniami gospodarki węglowodanowej

          Należy pamiętać że powyższe objawy nie świadczą o cukrzycy, w przypadku pojawienia się kilku z wymienionych dolegliwości warto wybrać się do lekarza który zleci odpowiednie badań w tym kierunku.

Jakie badania mogą stwierdzić czy mam cukrzycę:

- pomiar glukozy we krwi jest podstawowym badaniem laboratoryjnym, na czczo wynik nie powinien przekraczać 100mg/dl

- jeśli glukoza wyjdzie podwyższona warto wtedy zrobićtest obciążenia glukozą. Badanie to polega na wypiciu 75g glukozy rozpuszczonej w wodzie, niestety ale trzeba w laboratorium spędzić dwie godziny, w tym czasie glukozę we krwi bada się przed wypiciem słodkiego płynu i dwie godziny po, dobrze jest zrobić pomiar również godzinę po rozpoczęciu badania, czyli pomiar trzy punktowy, daje to lepszy obraz zmian poziomu "cukru".

- jeśli wyniki glukozy nie są jednoznaczne można jeszcze wykonać glukozę i insulinę na czczo, w celu oceny insulinooporności.

Twój komentarz




Sprawdź swoje dane osobobowe Sprawdź swoje dane osobobowe